Niet-vastgoed

Onze wegen vormen een essentieel onderdeel van de openbare ruimte. Ze verbinden wijken, bieden toegang tot voorzieningen en dragen bij aan leefbaarheid en veiligheid. Het beheer en onderhoud van de wegen wordt uitgevoerd op basis van het beleids- en beheerplan 2025-2029. In beheer is ongeveer 1,8 miljoen m2 verharding binnen onze gemeente. Onder het wegbeheer vallen de gemeentelijke wegverhardingen (asfalt, bestrating en halfverhardingen), de wegbermen en de wegmarkering. Het gewenste kwaliteitsniveau is niveau Basis (heel en veilig, comfortabel begaanbaar). Iedere twee jaar wordt een weginspectie uitgevoerd en wordt een jaar- en meerjarenplan opgesteld voor het benodigde onderhoud en de vervangingsopgaven. Dit meerjarenplan geeft voor de eerste twee planjaren de concrete opgave en voor de planjaren 3 tot 5 inzage in de opgave die er waarschijnlijk aankomt. Het meerjarenplan wordt integraal afgestemd met de verschillende disciplines bij Stadsbeheer en Stadsontwikkeling, waaronder de disciplines Mobiliteit en Riolering. Waar nodig worden multidisciplinaire opgaven gedefinieerd en gerealiseerd. Ook wordt door werk-met-werk te maken gestreefd naar het realiseren van kansen op het vlak van verkeersveilig en het klimaat adaptief inrichten van de openbare ruimte. Het huidige onderhoudsniveau varieert per straat/weg zeer sterk. Van een zeer lage kwaliteit tot goed op orde. Hierin wordt over de periode 2025-2029 een inhaalslag gemaakt. In 2027 start de herinrichting van de Prinsessenbuurt, wordt er gestart aan het verbeteren van allerlei fietsvoorzieningen, zijn er veel asfalteringswerken (o.a. Newtonweg) en allerlei opgaven in de wijken.

We voelen ons prettiger in een groenere omgeving. Groen is ook een belangrijk middel voor klimaatadaptatie en biodiversiteit. Door ontwikkelingen in de fysieke leefomgeving, zoals nieuwbouwprojecten, herinrichtingen en ambities op het gebied van biodiversiteit, neemt het areaal groen toe. We ervaren ook een toename van de dierplagen, zoals ratten, hoornaars, mieren et cetera. In 2027 zal dit niet minder worden en moeten we hier extra aandacht voor hebben. Voor het groenbeheer hanteren we verschillende kwaliteitsniveaus. Dit is in lijn met het vastgestelde beleidskader. Hierin is gekozen voor gebiedsdifferentiatie. In 2027 ligt de focus binnen openbaar groen op het beheren van het groeiende areaal in Hoog Dalem, de aanpak van essentaksterfte, de ontwikkeling van onze stadsnatuur, voortzetting van boom- en groenonderhoud en realisatie van sportveldprojecten en onze werkzaamheden op de begraafplaatsen.

Op basis van de geplande investeringen in het Omgevingsprogramma Riolering en Stedelijk Water 2026-2030 en de projectplanning van beheer en onderhoud wordt in 2027 verder gewerkt aan de vervanging en verbetering van de gemeentelijke riolering, waarbij rioolprojecten zoveel mogelijk integraal worden uitgevoerd met werkzaamheden aan wegen, openbare ruimte en klimaatadaptatie. We stemmen veel af met andere organisaties zoals het Waterschap, energiebedrijven (stedin/HVC), glasvezel en met onze collega's van groen, water en wegen. Voor 2027 liggen de grootste rioolopgaven in Dalem en Gildenwijk-Noordwest en aan sommige persriolen.

De gemeente heeft zorg voor oppervlakte-, grond-, hemel – en afvalwater. In 2026 is een programma riolering en stedelijk water vastgesteld en dat is de basis voor ons werk in 2027. Dit programma ligt in lijn met de omgevingswet en omgevingsvisie van gemeente Gorinchem.

De Veerdienst beschikt momenteel over tien veerboten (drie autoveerboten, twee elektrische voet-fietsboten en vijf fietsvoetveren, waarvan enkele ook inzetbaar zijn als watertaxi en blusboot).

De kosten voor onderhoud aan de schepen worden momenteel nog op basis van de werkelijke kosten doorberekend aan het betreffende schip en vervolgens doorbelast aan de veerverbinding waarop dit schip wordt ingezet. Op basis van de samenwerkingsovereenkomsten worden deze kosten vervolgens doorberekend aan de deelnemende oevergemeenten.

Met ingang van 1 januari 2027 wordt gewerkt met een nieuwe verdeelsystematiek voor de verdeling van de kosten over de veerverbindingen en deelnemende oevergemeenten. Deze systematiek is in samenspraak met de oevergemeenten ontwikkeld en wordt breed gedragen. De nieuwe methodiek is praktisch, efficiënt, eerlijk en geautomatiseerd en doet beter recht aan de kosten die samenhangen met de inzet van de schepen en de uitvoering van de werkzaamheden door het team Veerdienst & Havens.

Voor de begroting 2027 zijn voor het onderhoud van de schepen bedragen opgenomen op basis van gangbare uitgangspunten binnen de scheepvaart. Deze bedragen vormen een eerste basis en worden de komende periode verder uitgewerkt in concrete meerjarenonderhoudsplannen per schip. Hierdoor ontstaat een beter inzicht in de te verwachten onderhoudsbehoefte en de daarmee samenhangende kosten op de langere termijn.

Onder de havens vallen:

• De Lingehaven met het havenkantoor, het voorzieningengebouw, de dienstwoning en alle in de haven aanwezige bruggen, sluizen, steigers en remmingswerken;

• De dienstensteiger, een passantensteiger en de steigers van de veerdienst die Buiten de Waterpoort zijn gelegen en alle overige steigers in de Lingehaven;

• De Handelskade en de loswal.

De Lingehaven omvat de Lingesluis, Visbrug, de Peterbrug, de Korenbrug, de kademuren Het Eind, de kademuren Kriekenmarkt, kademuren Appeldijk, kademuren Havendijk, kademuren Kortendijk, frontmuren Voorhaven, kademuren Buiten de Waterpoort, kademuren Duivelsgracht, de Waterpoort, historische haven, Ondervloed, twee historische sluizen en voorhaven Lingezijde en Merwedezijde.

Het onderhoud aan de havens gebeurt aan de hand van meerjarenonderhoudsplannen. Het onderhoud van de steigers in Sleeuwijk, Woudrichem, Werkendam en Hardinxveld-Giessendam komt voor rekening van de betreffende gemeente met uitzondering van de aluminium laadkleppen die door de gemeente Gorinchem worden onderhouden.

Civiele kunstwerken - waaronder bruggen steigers, grondkeringen en kademuren- zijn cruciaal voor de veiligheid, toegankelijkheid en leefbaarheid van Gorinchem. Ook oeverbescherming rekenen we tot dit areaal (ruim 64 km binnen Gorinchem) en binnen dit areaal worden ook de kunstwerken (Gorinchem heeft 138 beelden-kunstwerken) in de stad gerekend. We onderhouden de (civiele) kunstwerken en bruggen volgens het beheerplan. Ook het erfgoedbeleid wordt meegenomen in de werkzaamheden.

Belangrijke projecten in 2027 zijn de rehabilitatie van de Nieuwe Walsteeg, werkzaamheden aan de Lingesluis/Oude Merwede, de voorbereiding van de vervanging van de taats- en waaierdeur van de Korenbrugsluis, de uitvoering van diverse duikervervangingen, waaronder de locaties in het Wijdschild, en werkzaamheden aan aansluitingen en waterbouwkundige constructies die samenhangen met het project Banneweg. Daarnaast worden op verschillende locaties maatregelen getroffen aan oevers en beschoeiingen om de constructieve veiligheid en kwaliteit van de openbare ruimte op peil te houden.

Goede openbare verlichting geeft sfeer, een gevoel van sociale veiligheid en vergroot de verkeersveiligheid. Het is daarom van belang dat we de openbare verlichting goed op orde hebben. Gorinchem telt 8.076 lichtmasten. We hebben de uitvoering van het beheer en onderhoud ondergebracht in de gemeenschappelijke regeling Bureau OVL. Het onderhoudscontract is via Bureau OVL bij een aannemer belegd. Met de vervanging naar LED werken we aan het verminderen van energieverbruik. Sinds 2024 werkt de gemeente Gorinchem aan de grootschalige verduurzaming van de openbare verlichting. Per medio 2027 is ruim 70% van de armaturen verled en wordt de laatste fase van het programma voorbereid.